Translation provided by Dr. Haluk Turktas
Gazi University, Ankara, Turkey
haluktur@superonline.com

ÖNSÖZ

Ast›m ciddi bir küresel sa¤l›k sorunudur. Kontrol alt›na al›nmad›¤›nda günlük yaflam› ciddi olarak s›n›rlayabilen ve bazen ölümcül olabilen bu kronik hava yolu hastal›¤›, dünya genelinde her yafltan bireyi etkileyebilmektedir. Ast›m prevalans› birçok ülkede, özellikle çocuklar aras›nda artmaktad›r. Ast›m yaln›zca sa¤l›k giderlerine de¤il, ayn› zamanda verimlilik kayb› ve aile yaflam›na s›n›rl› kat›l›ma neden olma aç›s›ndan da önemli bir yük oluflturmaktad›r.

Geçen yirmi y›l içerisinde ast›m ile ilgili anlay›fl›m›z› ve bu hastal›¤› etkili flekilde tedavi edebilme ve kontrol alt›na alabilme yetimizi gelifltiren çok say›da bilimsel ilerlemeye tan›kl›k ettik. Bununla birlikte, ulusal sa¤l›k hizmeti sistemlerinin çeflitlili¤i ve ast›m tedavilerine eriflim ile ilgili farkl›l›klar, bu hastal›¤›n tedavisi ile ilgili önerilerin dünya genelinde yerel koflullara uyarlanmas›n› gerektirmektedir. Ayr›ca halk sa¤l›¤› görevlilerinin; ast›m tedavisinin maliyeti, bu kronik hastal›k ile etkili mücadele, ülkenin özel gereksinimlerine ve koflullar›na yan›t verebilecek bak›m hizmeti ve programlar›n›n gelifltirilmesi konusunda bilgiye ihtiyac› vard›r.

Ulusal Kalp, Akci¤er ve Kan Enstitüsü ve Dünya Sa¤l›k Örgütü 1993 y›l›nda iflbirli¤i yaparak bir Atölye Çal›flmas› Raporu haz›rlam›flt›r: Küresel Ast›m Önleme ve Tedavi Giriflimi. Bu rapor, ast›ml› hastalarda kronik ifllevsel yetersizlik ve erken ölüm vakalar›n› azaltmay› ve bu bireylerin verimli ve doyurucu bir yaflam sürdürebilmelerini amaçlayan kapsaml› bir ast›m tedavi plan› sunmaktad›r.

Küresel Ast›m Giriflimi (Global Initiative for Asthma: GINA) ayn› zamanda ast›m hastalar›n›n bak›m› konusundaki bilgiyi yaymak ve ilgili bilimsel araflt›rma sonuçlar›n›n ast›m bak›m›na dahil edilebilmesini sa¤lamak için bireyler, kurumlar ve halk sa¤l›¤› yetkililerinden oluflan bir a¤ gelifltirmektedir. Uluslararas› iflbirli¤ini ve bilgi aktar›m›n› art›rabilmek amac›yla, GINA raporunu temel alan yay›nlar haz›rlanm›fl ve çeflitli dillere çevrilmifltir. Ast›m bak›m› ile ilgili bilgilerin yay›labilmesi için yerel hekimler ve ulusal fikir liderleri ile birlikte atölye çal›flmalar› düzenlemek ve ulusal ve uluslararas› toplant›larda seminer vermek üzere çeflitli ülkelerden gelen ast›m uzmanlar›n›n oluflturdu¤u bir GINA Toplulu¤u oluflturulmufltur. Ayr›ca GINA, ast›m›n getirdi¤i yükün daha fazla fark›nda olunmas›n› sa¤lamak ve ailelerle sa¤l›k çal›flanlar›na etkili ast›m tedavisi ve kontrolü konusunda e¤itim verilebilmesi için, bölgesel veya ulusal düzeyde etkinlikler yaratmak amac›yla giderek daha fazla ilgi gören Dünya Ast›m Günü’nü (2001 y›l›nda) bafllatm›flt›r. Bilginin yayg›nlaflt›r›lmas›na yönelik tüm bu çabalara ve etkili tedavilerin eriflilebilir olmas›na ra¤men, uluslararas› araflt›rmalar birçok ülkede ast›m kontrolünün en uygun düzeyin alt›nda kald›¤› yönünde do¤rudan kan›tlar sa¤lam›flt›r. Bu raporda yer alan öneriler ast›m hastalar›na daha iyi bak›m sa¤lamak için gelifltirilmifl oldu¤undan, sa¤l›k hizmeti yöneticilerinin, ilaçlar›n eriflilebilir olmas›n› temin etmeleri ve baflar› oran›n› ölçmede uygun araçlar›n kullan›m› da dahil olmak üzere etkili ast›m tedavi programlar› yürütebilmek için gereken yöntemleri gelifltirmeleri yönünde teflvik edilmeleri gerekmektedir.

GINA Raporu’nda 2002 y›l›nda “Ast›m hastalar›n›n ço¤unda hastal›¤›n kontrol alt›na al›nabilece¤i beklentisinin makul oldu¤u ve bunun gerçeklefltirilmesi ve sürdürülmesi gerekti¤i” ifade edilmifltir. Bu amaca yönelik olarak Yönetim Kurulu, 2005 y›l›nda yaln›zca güncellenmifl bilimsel bilgileri dahil etmeye de¤il, ayn› zamanda hastal›¤›n fliddeti yerine kontrolüne dayanan bir ast›m tedavisi yaklafl›m›n›n yerleflmesini amaçlayan yeni bir rapor haz›rlanmas›n› önermifltir. Bu belgede ast›m kontrolünün de¤erlendirilmesine, yönetimine ve sürdürülmesine iliflkin öneriler yer almaktad›r. Bu belgenin haz›rlanmas› için kullan›lan yöntemler Girifl bölümünde tan›mlanm›flt›r.

Bu güncelleme projesine kat›lan birçok kifliye çal›flmalar›, GINA program›n›n baflar›s›na katk› sa¤layan herkese de yo¤un eme¤i nedeniyle teflekkür etmek benim için bir ayr›cal›kt›r.

GINA program› Altana, AstraZeneca, Boehringer Ingelheim, Chiesi Group, GlaxoSmithKline, Meda Pharma, Merck, Sharp & Dohme, Mitsubishi-Pharma Corporation, LTD., Novartis ve PharmAxis’in e¤itime yönelik s›n›rs›z ödenekleriyle yürütülmüfltür. Bu flirketlerin cömert katk›lar› Kurul üyelerinin konular› tart›flmak ve görüfl birli¤i sa¤lamak üzere uygun zamanlarda yap›c› bir biçimde bir araya gelebilmelerini temin etmifltir. Ancak bu yay›nda yer alan ifadeler ve var›lan sonuçlardan yaln›zca GINA kurullar›n›n üyeleri sorumludur.

GINA yay›nlar›na (http://www.ginasthma.org) adresinden ulafl›labilir.

Paul O’Byrne, MD
GINA Yönetim Kurulu Baflkan›
McMaster University
Hamilton, Ontario, Kanada